Nieuwe overheidsaanpak inburgering

Totale zelfredzaamheid: Nieuwkomers moesten zelf maar zorgen voor hun inburgering. Marktwerking zou ervoor zorgen dat de beste scholen voor inburgering zouden ontstaan. Voor dat beleid stonden de vorige kabinetten, Rutte 1 en Rutte 2. Deze aanpak mislukte faliekant. Het roer moet dus compleet om. Begin juli presenteerde minister Wouter Koolmees van Sociale Zaken en Werkgelegenheid zijn visie op het inburgeringsbeleid in Nederland. Hij wil het beleid fundamenteel omgooien.

Dit is zoals de minister het graag ziet: inburgeren zonder lange wachttijden, onderwijs op maat en zo snel mogelijk een gewone baan, met hulp van het bedrijfsleven.
De gemeenten krijgen in de plannen van Koolmees ‘de regie terug’. Want met de zelfredzaamheid van de asielzoeker, waar de inburgering sinds 2013 op steunde, gaat volgens de minister “heel veel mis”. Uit een evaluatie van het ministerie bleek dat 15 procent van de statushouders de examens niet op tijd haalt, soms bewust aanstuurt op de ontheffing van de inburgerplicht en dat het onderwijs vaak niet aansluit bij wat werkgevers graag zien. De eigen lening opende bovendien de deur voor fraude door malafide taalbureaus.
Die lening verdwijnt dus en met dat geld moeten gemeenten het nu gaan regelen. Er komt bovendien extra overheidsgeld beschikbaar voor taallessen, omdat de eisen omhoog gaan. Tegelijkertijd worden de boetes strenger: wie onvoldoende meewerkt, kan worden gekort op de bijstand of zelfs uiteindelijk een verblijfsvergunning worden ontzegd. Dit was in het regeerakkoord al zo afgesproken.

Nieuw jargon

Nieuw jargon is er ook: iedere statushouder krijgt een persoonlijk PIP, een Plan Inburgering en Participatie. En de gemeenten moeten ‘ontzorgen’, dat wil zeggen dat zij huur- en zorgtoeslag en bijstand innen en dat de nieuwkomer leefgeld krijgt tot hij of zij het zelf kan regelen.
Koolmees erkent dat er altijd een groep zal blijven voor wie de lessen en zeker de nieuwe taaleisen te hoog gegrepen zijn. Voor hen komt er een nieuwe praktijkroute. “Die groep werd vroeger aan hun lot overgelaten als ze de inburgeringsexamens niet haalden. Maar het blijft lastig als mensen in het land van herkomst analfabeet waren.”
Koolmees sprak niet over de details van de financiën. De minister gaat nog onderhandelen met de gemeenten over de financiering.
Ook studeert het kabinet op de mogelijkheid kansrijke asielzoekers sneller te plaatsen in gemeenten waar ze later ook kunnen werken. Nu worden asielzoekers nog grotendeels naar inwoneraantal verdeeld en speelt werkgelegenheid een kleine rol.

Bron: Trouw 2 juli 2018